Swędzenie gardła może być objawem alergii lub przeziębienia, choć to pierwsze częściej powoduje uporczywy świąd. Alergia najczęściej wiąże się z wodnistym katarem, kichaniem i swędzeniem oczu – bez gorączki. Przeziębienie wyróżnia się stopniowym rozwojem objawów, gęstym katarem, bólem gardła, kaszlem i czasem gorączką. Przy alergii objawy utrzymują się dłużej i pojawiają się sezonowo lub po kontakcie z alergenem, w czasie gdy przeziębienie zazwyczaj ustępuje w ciągu tygodnia.

Swędzenie i drapanie w gardle to częste dolegliwości, które mogą sygnalizować także przeziębienie, oraz alergię sezonową. Rozpoznanie właściwej powody bywa szczególnie trudne w okresie wiosennym, gdy pylą różne rośliny i jednocześnie występują wahania temperatur sprzyjające infekcjom. Ważne jest zwrócenie uwagi na towarzyszące objawy oraz tempo ich rozwoju. Dla przeziębienia dolegliwości narastają stopniowo – najpierw pojawia się uczucie rozbicia i zmęczenia, następnie drapanie w gardle, a dopiero później katar i kaszel. Alergia z kolei uderza nagle i często objawia się jednocześnie świądem oczu, wodnistym katarem oraz charakterystycznym swędzeniem podniebienia i gardła (określanym jako świąd gardłowo-podniebienny).

Charakterystyczne objawy alergii sezonowej

Główne cechy odróżniające alergię od przeziębienia to:

• Nagłe pojawienie się objawów po kontakcie z alergenem
• Brak gorączki i stanów podgorączkowych
• Świąd oczu i nosa współistniejący z drapaniem w gardle

Typowym objawem alergii jest także zmienność dolegliwości zależnie pory dnia i warunków atmosferycznych. Można spojrzeć na nasilenie objawów w czasie przebywania na świeżym powietrzu – szczególnie w słoneczne i wietrzne dni, gdy stężenie pyłków w powietrzu jest najwyższe.

Charakterystyczna jest też obecność eozynofilii w badaniu krwi oraz sezonowość występowania dolegliwości (najczęściej w tych samych miesiącach każdego roku). Także alergicy często zauważają poprawę po zażyciu leków przeciwhistaminowych, które nie przynoszą ulgi w przypadku przeziębienia.

Przeziębienie – jak odróżnić od alergii?

Infekcja wirusowa rozwija się zazwyczaj w ciągu 2-3 dni i często towarzyszy jej podwyższona temperatura ciała. „Klasyczne” przeziębienie wyróżnia się też występowaniem gęstej, żółtej lub zielonkawej wydzieliny z nosa (przeciwnie do wodnistego kataru alergicznego). Pacjenci z przeziębieniem skarżą się także na bóle mięśniowo-stawowe i ogólne osłabienie organizmu. Dla infekcji objawy utrzymują się najczęściej przez 7-10 dni i stopniowo ustępują, w czasie gdy dolegliwości alergiczne mogą trwać dłużej – nawet parę tygodni (do momentu zakończenia pylenia uczulającej rośliny). Drapanie w gardle przy przeziębieniu często poprzedza rozwój pełnoobjawowej infekcji górnych dróg oddechowych.

Swędzenie gardła w alergii – skąd się bierze i jak sobie z nim radzić w czasie sezonu pylenia?

Świąd gardła to jeden z najbardziej uciążliwych objawów alergii wziewnej, który może efektywnie utrudniać codzienne życie. Pojawia się, gdy pyłki roślin osadzają się na błonie śluzowej gardła, powodując reakcję zapalną i uwalnianie histaminy. Właśnie ten związek chemiczny wywołuje charakterystyczne swędzenie, któremu często towarzyszy chrypka i uczucie drapania.

Najczęściej problem nasila się w godzinach porannych oraz wieczornych, gdy stężenie pyłków w powietrzu jest największe. Można wtedy unikać wietrzenia pomieszczeń i stosować odpowiednie leki przeciwhistaminowe. Skuteczną metodą łagodzenia objawów jest płukanie gardła roztworem soli fizjologicznej, które pomaga wypłukać zalegające alergeny. Pomocne mogą okazać się także pastylki do ssania mające składniki nawilżające oraz naturalne sposoby, takie jak picie ciepłej herbaty z miodem czy stosowanie syropów ziołowych. Dla nasilonych dolegliwości konieczna może być konsultacja z alergologiem i wdrożenie odpowiedniej immunoterapii.

Co kryje się za tajemnicą eozynofilii gardła w alergii wziewnej?

Badanie obecności eozynofilów w wymazie z gardła stanowi ważny element diagnostyki alergii wziewnej. Podwyższony poziom tych komórek w wymazie może wskazywać na toczący się proces alergiczny w górnych drogach oddechowych. Metoda ta jest szczególnie przydatna w przypadku pacjentów z przewlekłymi objawami ze strony układu oddechowego, jak katar, kaszel czy duszności.

• Wymaz należy pobrać na czczo
• Pacjent nie powinien stosować leków przeciwalergicznych 48h przed badaniem
• Badanie najlepiej wykonać w okresie nasilenia objawów

Interpretacja wyników wymaga doświadczenia klinicznego, gdyż sama obecność eozynofilów nie jest jednoznaczna z diagnozą alergii. Należy wziąć pod uwagę całość obrazu klinicznego oraz wyniki dodatkowych badań diagnostycznych.

Rola mikroflory gardła w diagnostyce eozynofilowej

Sporo badań wskazuje na ważną rolę mikroflory gardła w rozwoju alergii wziewnej i jej wpływ na poziom eozynofilów. Zaburzenia w składzie flory bakteryjnej mogą prowadzić do przewlekłego stanu zapalnego i zwiększonej reakcji immunologicznej.

Interesującym aspektem jest także wzajemna zależność między mikrobiotą a skutecznością terapii przeciwalergicznej.

Immunoterapia podjęzykowa – niewidzialna tarcza przed alergią gardłową

Immunoterapia podjęzykowa to innowacyjna metoda leczenia alergii gardłowej, która polega na regularnym podawaniu pacjentowi alergenów w formie kropli lub tabletek umieszczanych pod językiem. Proces ten stopniowo „uczy” układ odpornościowy tolerancji na konkretne alergeny, zmniejszając reakcje alergiczne. Metoda ta jest szczególnie skuteczna w przypadku alergii na pyłki roślin, roztocza kurzu domowego oraz alergii na sierść zwierząt. Terapia trwa zazwyczaj od 3 do 5 lat, a pierwsze zauważalne efekty można zaobserwować już po kilku miesiącach systematycznego stosowania.

Leczenie można prowadzić w warunkach domowych, po początkowym okresie nadzoru medycznego. Pacjent musi pamiętać o regularnym przyjmowaniu preparatu i przestrzeganiu zaleceń lekarza. Skuteczność immunoterapii podjęzykowej jest potwierdzona licznymi badaniami klinicznymi, wykazującymi spore zmniejszenie objawów alergicznych u 80% pacjentów. Jest to metoda bezpieczna, praktycznie pozbawiona efektów ubocznych, co stanowi jej ogromną przewagę nad tradycyjnymi iniekcjami podskórnymi. Także, efekt terapeutyczny utrzymuje się latami po zakończeniu leczenia, a w niektórych przypadkach może prowadzić do całkowitego wyleczenia z alergii.