Radosław Śpiewak

Instytut Dermatologii sp. z o. o. w Krakowie

Aktualizacja: 14/09/2010

Z powodu grzybicy paznokci, 60-letni mężczyzna rozpoczął leczenie Terbigenem? (doustna terbinafina). Było to w okresie słonecznej pogody. W 6. dniu terapii pacjent zauważył u siebie nieco swędzącą wysypkę na czole i grzbietach rąk. Zmiany skórne nasiliły się następnego dnia, po spędzeniu godziny na słońcu wczesnym popołudniem.

Podejrzewając związek swoich dolegliwości z niedawno rozpoczętym leczeniem Terbigenem?, pacjent przestał go przyjmować w 8. dniu terapii, jednak stan zapalny skóry nadal się rozszerzał. Na twarzy, dekolcie i karku rozwinęły się zmiany rumieniowe, obrzękowe i złuszczające z zaoszczędzeniem okolic zacienionych (fot. 1 i 2). Pacjent zgłosił się do naszego Ambulatorium w 12. dniu od rozpoczęcia terapii, po tym, jak w nocy doszło do obrzęku powiek. Po zastosowaniu miejscowych i ogólnych kortykosterydów oraz antyhistaminiku, już następnego dnia (13. dzień) stan skóry znacznie się poprawił. W 14. dniu nie było już zmian skórnych.

Fot.1.

Fot.2.

Badania diagnostyczne: Wykonano fototesty płatkowe z rozbudowaną serią fotoalergenów (kosmetyki, filtry słoneczne, leki itd.) oraz lekami, które pacjent przyjmował w czasie wystąpienia zmian skórnych. Jedyną stwierdzoną reakcją dodatnią był odczyn na Terbigen? (tabletka rozpuszczona w wodzie). Według skali ICDRG, nasilenie reakcji odnotowano jako (+) po 72 h od nałożenia testów (24 h po naświetleniu miejsca aplikacji 5 J/cm² UVA), oraz (++) po 96 h (48 h od naświetlenia). Nie było odczynu skórnego na Terbigen? bez naświetlenia, co potwierdza ?czystą? fotoalergię kontaktową (fot. 3).

Fot.3.

Wniosek: Na podstawie dodatniego wyniku fototestów płatkowych, opóźnionego początku oraz progresji choroby po zaprzestaniu przyjmowania leku, ostatecznym rozpoznaniem jest fotoalergiczne kontaktowe zapalenie skóry na przyjmowany doustnie Terbigen?.

Komentarz: Późniejsze szczegółowe fototesty z czystą terbinafiną wykazały, że pacjent faktycznie był uczulony na ten aktywny składnik leku. Patrz: Śpiewak R. Systemic photoallergy to terbinafine. Allergy 2010;65(8):1071-2.