Pracownia Paleoekologii i Archeobotaniki Katedry Ekologii Roślin i Ochrony Przyrody Uniwersytetu Gdańskiego
Praca opublikowana w: R. Śpiewak (Redaktor): "Pyłki i Pyłkowica: Aktualne Problemy". Instytut Medycyny Wsi w Lublinie 1995, str. 22-23.
Powrót do spisu treści książki
Celem podjętych w 1994 roku wieloletnich badań aeropalinologicznych jest konstrukcja kalendarza pyłkowego dla obszaru Trójmiasta. Dotychczasowe wyniki mają charakter wstępny.
Analizie poddano dane palinologiczne z lat 1994 i 1995 z dwóch stacji pomiarowych, usytuowanych na wysokości 30 m, w Gdańsku i Gdyni.
Badania są prowadzone w systemie monitoringu aeropalinologicznego za pomocą powszechnie używanych w Europie aparatów Burkarda (7-day volumetric spore trap). Przygotowanie laboratoryjne oraz sposób zliczania materiału pyłkowego są zgodne z ogólnie przyjętymi zasadami [1].
W sezonach wegetacyjnych 1994 i 1995 roku na obu stacjach pomiarowych zanotowano obecność pyłku około 40 gatunków roślin, w tym kilkunastu o działaniu alergennym. Porównując dane z obu stacji stwierdzono dość znaczące różnice zarówno w wysokości stężenia pyłku, jak i okresach jego obecności w powietrzu. Jest to prawdopodobnie rezultat zarówno odmiennego składu lokalnej roślinności, jak i różnego usytuowania względem otaczającej Trójmiasto wysoczyzny. Dane te wskazują, że w różnych rejonach Trójmiasta osoby wrażliwe na alergeny pyłkowe mogą mieć objawy alergii nieco przesunięte w czasie. Porównując dane z 1994 i 1995 roku zauważono, że najistotniejsze różnice dotyczą początku pojawu pyłku w powietrzu, natomiast w mniejszym stopniu ulega przesunięciu okres występowania maksymalnych stężeń pyłku danej rośliny. Stwierdzono na przykład, że w roku 1994 pyłek brzozy pojawił się około dwa tygodnie wcześniej niż w roku 1995, co można w tym wypadku tłumaczyć niskimi temperaturami lutego i marca 1995 roku, jednak maksymalne stężenie pyłku tego drzewa w obu latach wystąpiło w tym samym okresie. Podobnie zachowują się między innymi krzywe olchy, leszczyny i topoli.
Istotnym z punktu widzenia alergologii jest nakładanie się okresów maksymalnego stężenia pyłku różnych roślin. W badanym okresie na terenie Trójmiasta taką zbieżność stwierdzono m.in. dla olchy i leszczyny (25 luty - 10 marca), topoli i brzozy (20-28 kwietnia) oraz pokrzywy i babki lancetowatej (10-20 lipca). Oba lata różnią się też pod względem bezwzględnych wartości stężenia pyłku niektórych roślin. W 1995 roku zanotowano wyraźnie wyższe stężenia pyłku sosny, buka i pokrzywy, niższe stężenia brzozy i szczawiu, pozostałe gatunki osiągnęły podobny poziom w obu sezonach.
Budowa kalendarza pyłkowego dla Trójmiasta wymaga dalszych lat badań. Dotychczas uzyskane wyniki sugerują, że obszar ten jest zróżnicowany pod względem sytuacji aeropalinologicznej, a tym samym alergologicznej. Oprócz warunków naturalnych, niewątpliwie ważna rolę odgrywa tu sposób zagospodarowania terenu.

Powrót do spisu treści książki
© Radosław Śpiewak (kod źródłowy).
Ta strona jest częścią serwisu alergologia.org
Strona utworzona 9 lutego 2006, ostatnio zmodyfikowana 9 lutego 2006.