Nawigacja: alergologia.org > artykuły > inhibitory konwertazy angiotensynowej: reakcje niepożądane
W trakcie leczenia nadciśnienia tętniczego inhibitorami konwertazy angiotensynowej (IKA) mogą wystąpią różnorodne objawy niepożądane m. in. świąd skóry, obrzęk Quinckego, pokrzywka, wzmożone wydzielanie nosowe, kaszel i duszność z nadwrażliwością oskrzeli. Wystąpienie objawów niekiedy już po kilku godzinach od przyjęcia pierwszej dawki przemawia przeciw alergicznemu podłożu reakcji na leki tej grupy. Uważa się, że przyczyną tych zaburzeń jest efekt farmakologiczny IKA, wykazano bowiem identyczność konwertazy angiotensynowej i kininazy II, enzymu inaktywującego bradykininę i kalidynę. Od niedawna wiadomo, że enzym ten jest rozmieszczony w licznych narządach oraz płynach ustrojowych a do substratów przezeń rozkładanych należą także prostaglandyny, substancja P, enkefaliny, beta-neoendorfina, dynorfiny, neurotensyna, peptydy chemotaktyczne komórek biorących udział w procesach zapalnych oraz LH-RH. Hamując katabolizm powyższych substancji IKA powodują wzrost ich aktywności.
Zmianom stężeń hormonów i kinin we krwi pod wpływem IKA towarzyszą niezależne zmiany stężeń w tkankach, co wiąże się z istnieniem miejscowych układów reninowo - angiotensynowych. Połączenie IKA z enzymem zawartym w tkankach jest znacznie silniejsze niż z enzymem krążącym we krwi co sugeruje, że o skutkach działania IKA decyduje głównie blokowanie konwertazy w tkankach. Wcześniejsze podanie IKA potęguje efekt doświadczalnego podskórnego wstrzyknięcia bradykininy. Kininy powodują obrzęk bezpośrednio przez silne rozszerzenie i zwiększenie przepuszczalności naczyń skóry. Podczas stosowania IKA obserwuje się również lokalne zwiększenie stężenia PGE2 i PGI2, prostaglandyn o silnym działaniu zapalnym i obrzękotwórczym. Drugoplanową rolę w tym zjawisku może odgrywają wzrost stężenia substancji P i innych neuropeptydów biorących udział w powstawaniu zaczerwienienia skóry.
Kaszel po podaniu IKA może być efektem wzrostu stężenia w tkance płucnej substancji P, która z neurokininą A jest prawdopodobnie neurotransmiterem aferentnych włókien C. Włóknom tym przypisuje się rolę przenoszenia w obrębie nerwu błędnego bodźców nocyceptywnych, pobudzających obronny odruch kaszlu i skurcz oskrzeli. Wykazano, że z kaszlem po podaniu IKA współistnieje nadwrażliwość oskrzeli na metacholinę. Angiotensyna II zwiększa uwalnianie noradrenaliny z presynaptycznych zakończeń adrenergicznych oraz uwrażliwia nerwy współczulne na działanie NA. Zwiększa też uwalnianie katecholamin z komórek chromafinowych kory nadnerczy. Spadek stężenia angiotensyny II pod wpływem IKA prowadzi więc do zahamowania układu adrenergicznego. Przesunięcie równowagi na korzyść układu przywspółczulnego również mogłoby mieć udział w patomechanizmie omawianych zaburzeń.
Ta strona jest częścią serwisu alergologia.org
© Radosław Śpiewak, wszystkie prawa zastrzeżone.
Dokument utworzony 25 grudnia 1995, ostatnia aktualizacja 1 listopada 2006.
Tylko do użytku osobistego. Koniecznie przeczytaj zastrzeżenie praw autorskich oraz wykluczenie odpowiedzialności!