Nawigacja: alergologia.org > archiwum > IV Zimowe Warsztaty Sekcji Dermatologicznej PTA
Wśród różnorodnych przyczyn pokrzywki i obrzęku naczynioruchowego (o.n.) bardzo istotną rolę odgrywają leki. Mogą one być zarówno przyczyną pokrzywki ostrej, jak również powodować zaostrzenia w przebiegu pokrzywki przewlekłej. Pokrzywka i o.n. polekowy mogą stanowić odrębne jednostki nozologiczne, lub towarzyszyć innym odczynom polekowym o charakterze wielonarządowym. Pokrzywka i o.n. polekowy może mieć podłoże alergiczne ( I lub III mechanizm immunologiczny wg Gella-Coombsa), w przeważającej części przypadków stwierdza się jednakże charakter nieimmunologiczny (pseudoalergiczny) schorzenia. Do leków mogących wywołać pokrzywkę na drodze immunologicznej zalicza się przede wszystkim penicylinę oraz inne antybiotyki β-laktamowe, pirazolony, sulfonamidy i białka obcogatunkowe.
Obraz kliniczny pokrzywek pseudoalergicznych jest identyczny jak w przypadku reakcji alergicznych. Mechanizm pokrzywek nieimmunologicznych jest niejednolity. Najczęściej dochodzi do bezpośredniej degranulację mastocytów bez udziału mechanizmów immunologicznych. Na tej drodze pokrzywkę wywołują roztwory hiperosmolarne, jak np. mannitol, radiologiczne środki cieniujace, opiaty, czy polimyksyna B. Innym przykładem reakcji pseudoalergicznej jest pokrzywka aspirynowa, związana z nietolerancją kwasu acetylosalicylowego i NLPZ (wpływ na metabolizm kwasu arachidonowego).
Bardzo ważne z klinicznego punktu widzenia stanowią obrzęki naczynioruchowe występujące u pacjentów leczonych inhibitorami konwertazy angiotensyny (ACE), np. kaptopril, enalapril. Mechanizm powstawania tych zmian związany jest z blokowaniem przez powyższe preparaty inaktywacji bradykininy i substancji P, będących ważnymi mediatorami procesów zapalnych. Obrzęki naczynioruchowe wywołane inhibitorami konwertazy angiotensyny wymagają szczególnej uwagi ze względu na możliwość ciężkiego przebiegu z obrzękiem błon śluzowych, stanowiącym bezpośrednie zagrożenie życia. Ponadto wystąpienie pierwszych objawów niepożądanych nawet po kilku latach stosowania inhibitorów ACE stanowi powód częstych pomyłek diagnostycznych.
Leki mogą być również przyczyną pokrzywki kontaktowej. Tę odmianę schorzenia wywołują najczęściej miejscowo stosowane antybiotyki (streptomycyna, gentamycyna, neomycyna, chloromycetyna), rzadziej NLPZ. W procesie diagnostycznym pokrzywki i obrzęku naczynioruchowego należy zawsze uwzględnić leki, jako czynniki często prowokujące wystąpienie bądź zaostrzenie objawów chorobowych.
Jak cytować ten artykuł: Elżbieta Grubska-Suchanek. Pokrzywka polekowa w praktyce dermatologa i alergologa. IV Ogólnopolskie Warsztaty Naukowo-Szkoleniowe Sekcji Dermatologicznej PTA, Słupsk-Ustka 7-10 lutego 2008. URL: http://www.alergologia.org/archiwum/2008wpta/wpta814.html (Dokument elektroniczny).
Nawigacja: alergologia.org > archiwum > IV Zimowe Warsztaty Sekcji Dermatologicznej PTA
© Elżbieta Grubska-Suchanek (tekst) & Radosław Śpiewak (kod źródłowy)
Ta strona jest częścią Portalu Alergologicznego alergologia.org (kontakt).
Dokument utworzony 18 stycznia 2008, ostatnia aktualizacja 19 stycznia 2008.
Korzystanie wyłącznie na zasadach podanych w zastrzeżeniu praw autorskich
oraz wykluczeniu odpowiedzialności!